Literatuur

De artikelen op deze website zijn gebaseerd op onder meer onderstaande (wetenschappelijke) literatuur

***** ONDER CONSTRUCTIE *****

Aben, A. & Dankaerts (2010). Omega-en-6-vetzuren bij de behandelingen van kinderen en jongeren met ADHD. Tijdschrift voor Psychiatrie, 52 (2)

As van, J., Hummelen, J. W. & Buitelaar, J. K. (2010). Neurofeedback bij aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit: wat is het en werkt het? Tijdschrift voor Psychiatrie 52.

Bell, A. S. (2010). A critical review of ADHD diagnostic criteria: what to adress in the DSM-V. Journal of Attention Disorders 15(1), 3-10.

Barrickman, L. L., Perry, P. J., Allen, A. J., Kuperman, S., Arndt, S. V., Herrmann, K. J. & Schumacher, E. (1995). Bupropion versus Methylphenidate in the treatment of attention-deficit hyperactivity disorder. J. Am. Acad. Child adolesc. Psychiatry, 34:5


Bell, A. S. (2010). A Critical Review of ADHD Diagnostic Criteria: What to Adress in the DSM-V. Journal of Attention Disorders, 15(1), blz. 3-10.

Biederman, J. (2005). Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder: a Selective Overview. Biological Psychiatry, 57(11), blz. 1215-1220.

Biederman, J., Mick, E. & Faraone, S. V. (2000). Age-dependent decline of symptoms of attention deficit hyperactivity disorder: impact of remission definition and symptom type. American Journal of Psychiatry, 157, 816-818.

Bloch, M. H., Panza, K. E., Landeros-Weisenberger, A. & Leckman, J. F. (2009).
Meta-Analysis: Treatment of Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder in Children with Comorbid Tic Disorders. Journal of the AmericanAcademy of Child & Adolescent Psychiatry, 48(9), blz. 884-893.

Bloch, M. H. & Qawsami, A. (2011) Omega-3 Fatty Acid Supplementation for the Treatment of Children With Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder Symptomatology: Systematic Review and Meta-Analysis. JOURNAL OF THE
AMERICANACADEMY OF CHILD& ADOLESCENT PSYCHIATRY, 50(10)

Ten Brink, E., Ponsioen, A., Oord van der, S. & Prins, P. (2011) Brain game Brian: achtergrond, evaluatie en implementatie van een executieve functietraining met game-elementen voor kinderen met cognitieve problemen.  Kind en Adolescent Praktijk, 4


Clarke, C. S., Bannon, F. & Shokauskas,N. (2011). EEG neurofeedback for inattention in children with attention deficit hyperactivity disorder (ADHD) (Protocol). The Cochrane Collaboration.

Conners, C. K., Casat, C. D., Gualtieri, T., Weller, E,m Reader, M., Reiss, A., Weller, R.A., Khayrallah, M. & Ascher, J., (1996). Bupropion hydrochloride in attention deficit disorder with hyperactivity.  J. Am. Acad. Child adolesc. Psychiatry, 34:10.

Connor, D. F., Barkley, R. A. & Davis, H. T. (2000) A Pilot Study of Methyiphenidate, Clonidine, or the Combination in ADHD Comorbid with Aggresive Oppositional Defiant or Conduct Disorder. Clinical Pediatrics, 39(1)


Curatolo, P., Paloscia, C., D’Agati, E., Moavero, R. & Pasini, A. (2008). The Neurobiology of Attention Deficit/Hyperactivity Disorder. European Journal of Paediatric Neurology, 13(4), blz. 299-304.

Fischer, E., Wamel van, A. & Vink,M. (2007). Richtlijn voor de diagnostiek en behandeling van ADHD bij kinderen en jeugdigen: patiëntenversie voor de ouders. Trimbos-instituut, Utrecht

Fox, D. J., Tharp, D. F. & Fox, L. C. (2005). Neurofeedback: an alternative and efficacious treatment for attention deficit hyperactivity disorder. Applied Psychophysiology and Biofeedback, 30(4).

Garnock-Jones, K. P. & Keating, G. M. (2009).
Atomoxetine: a Review of its Use in Attention-Deficit Hyperactivity Disorder in Children and Adolescents. Pediatric Drugs, 11(3), blz. 203-226.

Garnock-Jones, K. P. & Keating, G. M. (2010). Spotlight on Atomoxetine in Attention-Deficit Hyperactivity Disorder in Children and Adolescents.
CNS Drugs, 24(1), blz. 85-88

Gershon, J. (2002). A meta-analytic review of gender differences in ADHD. Journal of Attention Disorders, 5(3).

Greydanus, D. E., Pratt, H. D. & Patel, D. R. (2007). Attention Deficit Hyperactivity Disorder Across the Lifespan: the Child, Adolescent and Adult. Dis Mon, 53, blz. 70-131.

Harpin, V. A. (2008). Medication Options when Treating Children and Adolescents with ADHD: Interpreting the NICE Guidance 2006. Archives of Disease in Childhood: education and practice edition, 93, blz. 58-65.

Hechtman, L. & Greenfield, B. (2003). Long-Term Use of Stimulants in Children with Attention Deficit Hyperactivity Disorder. Pediatric Drugs, 5(12), blz. 787-794.


Himpel, S., Banaschewski, T., Cord-Alexander, H. & Rothenberger, A. (2005) The Safety of Non-stimulant Agents for the Treatment of Attention-Deficit Hyperactivity Disorder. Expert Opinion on Drug Safety, 4(2)

Hoebert, M., van der Heijden, K. B., van Geijlswijk, I. M. & Smits, M. G. (2009).
Long-term follow-up of melatonin treatment in children with ADHD and chronic sleep onset insomnia. J. Pineal Res. 47:1-7

Hunt, R. D., Capper, L. & O’Connell, P. (1990) Clonidine in Child and Adolescent Psychiatry. Journal of Child and Adolescent Psychopharmacology, 1(1)


Huss, M., Völp, A. & Stauss-Grabo, M. (2010). Supplementation of polyunsaturated fatty acids, magnesium and zinc in children seeking medical advice for attention-deficit/hyperactivity problems - an observational cohort study. Lipids in Health and Disease, 9, (105)

Kaplan, G. & Newcorn, J. H. (2011). Pharmacotherapy for Child and Adolescent Attention-Deficit Hyperactivity Disorder. Pediatric Clinics of North America, 58(1), blz. 99-120.

King, S.,
Griffin, S., Hodges, Z., Weatherly, H., Asseburg, C., Richardson, G., Golder, S., Taylor, E., Drummond, M. & Riemsa, R. (2006). A systematic review and economic model of the effectiveness and cost-effectiveness of methylphenidate, dexamfetamine and atomoxetine for the treatment of attention deficit hyperactivity disorder in children and adolescents. Health Technology Assessment, 10(23), blz 1-382

Kollins, S. H., Jain, R., Brams, M., Segal, S., Findling, R. L. Wigal, S. B. & Khayrallah, M. (2011) Clonidine Extended-Release Tablets as Add-on Therapy to Psychostimulants in Children and Adolescents with ADHD. Pediatrics, 127(6)


Konofal, E., Lecendreux, M., Deron, J., Marchand, M., Cortese, S., Zaïm, M., Mouren, M. M. & Arnulf, I. (2008). Effects of iron supplementation on attention deficit hyperactivity disorder in children. Pediatric Neurology, 38(1)

Kooij, S. J. J. et al. (2010). European Consensus Statement on Diagnosis and Treatment of Adult ADHD: The European Network Adult ADHD. BioMed Central Psychiatry, 10.

Leonard, B. E., McCartan, D., White, J. & King, D. J. (2004). Methylphenidate: a Review of its Neuropharmacolological, Neuropsychological and Adverse Clinical Effects. Human Psychopharmacology, 19, blz. 151-180.

Li, J., Li, Z., Wang, S., Qi, F., Zhao, L. Lv, H. & Li, A. (2011). Ningdong granule: a complementary and alternative therapy in the treatment of attention deficit/hyperactivity disorder. Psychopharmacology, 216, 501-509.

Mahmoud, M. M., El-Mazary, A. M., Maher, R. M., Saber, M. M. (2011). Zinc, ferritin, magnesium and copper in a group of Egyptian children with attention deficit hyperactivity disorder. Italian Journal of Pediatrics, 37(60).

Makris, N., Biederman, J., Monuteaux, M. C. & Seidman, L. J. (2009).
Towards Conceptualizing a Neural Systems-Based Anatomy of Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder. Developmental Neuroscience, 31, blz. 36-49.

McBurnett, K., Pfiffner, L. J., Willcutt, E., Tamm, L., Lerner, M., Ottolini, Y. L. & Furman, M. B. (1999). Experimental Cross-Validation of DSM-IV Types of Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder. Journal of the
AmericanAcademy of Child and Adolescent Psychiatry, 38.

Molina, B. S. G., Hinshaw, S. P., Swanson, J. M., Arnold, L. E., Vitiello, B., Jensen, P. R., . . . Houck, P. R. and the MTA cooperative group. (2009). The MTA study at 8 years: prospetive follow-up of children treated for combined-type ADHD in a multisite study. Journal of American Academic Child and Adolescent Psychiatry, 48 (5).

Pelham, W
. E., Gnagy, E. M., Burrows-Maclean, L., Williams, A., Fabiano, G. A., Morrisey, S. M., Chronis, A. M., Forehand, G. L., Nguyen, C. A., Hoffman, M. T., Lock, T. M., Fielbelkorn, K., Coles, E. K., Panahon, C. J., Steiner, R. L., Meichenbaum, D. L., Onyango, A. N. & Morse, G. D. (2001). Once-a-day Concerta Methylphenidate Versus Three-times-daily Methyphenidate in Laboratory and Natural Settings. Pediatrics, 107(6), blz. 1482-1491.

Pelsser, L. M., Frankena, K., Toorman, J., Savelkoul, H. F., Dubois, A. E., Pereira, R. R., Haagen, T. A., Rommelse, N. N. R., Buitelaar, J. K. (2011) Effects of a restricted elimination diet on the behaviour of  children with attention-defi cit hyperactivity disorder (INCA study): a randomised controlled trial. The Lancet

Prasad, S. & Steer, C. (2008). Switching from Neurostimulant Therapy to Atomoxetine in Children and Adolescents with Attention-Deficit Hyperactivity Disorder: Clinical Approaches and Review of Current Available Evidence. Pediatric Drugs, 10(1), blz. 39-47

Raanan, R. & Gabis, L. (2009) Essential fatty acids and attention- deficit–hyperactivity disorder: a systematic review. DEVELOPMENTAL MEDICINE & CHILD NEUROLOGY


Raz, R. & Gabis, L. (2009). Essential fatty acids and attention-deficit-hyperactivity disorder: a systematic review. Developmental Medicine & Child Neurology.

Ryan-Krause, P. (2011). Attention Deficit Hyperactivity Disorder: Part III. Journal of Pediatric Health Care, 25(1), blz. 50-56

Salehi, B., Imani, R., Mohammadi, M. R., Fallah, J., Mohammadi, M., Ghanizadeh, A., Tasviechi, A. A., Vossoughi, A., Rezazadeh, S. & Akhondzadeh, S. (2010). Ginkgo biloba for attention-deficit/hyperactivity disorder in children and adolescents: a double blind, randomized controlled trial. Progress in Neuro-psychopharmacology & Biological Psychiatry, 34, 76-80.

Sassi, R. B. (2010). Attention-Deficit Hyperactivity Disorder and Gender. Archives of Women’s Mental Health, 13, blz. 29-31.

Stevens, L. J., Kuczek, T., Burgess, J. R., Hurt, E. & Arnold, E. (2011) Dietary Sensitivities and ADHD Symptoms: Thirty-five Years of Research. Clinical Pediatric, 50(4), blz. 279  – 293


Stichting Farmaceutische Kengetallen (2011). Geneesmiddelen bij kinderen in een notendop. Pharmaceutisch Weekblad, jaargang 146 nummer 39.

Swanson, J., Arnold, L. E., Kraemer, H., Hechtman, L., Molina, B. Hinshaw, S., . . . Wigal, T. (2008). Evidence, interpretation, and qualification from multiple reports of long-term outcomes in the multimodal treatment study of children with ADHD (MTA): part I: executive summary. Journal of Attention Disorders, 12 (4)

Swanson, J., Arnold, L. E., Kraemer, H., Hechtman, L., Molina, B. Hinshaw, S., . . . Wigal, T. (2008). Evidence, interpretation, and qualification from multiple reports of long-term outcomes in the multimodal treatment study of children with ADHD (MTA): part II: supporting details. Journal of Attention Disorders, 12 (15)

Transler, C., Eilander, A., Mitchell, S. & Meer van de N. (2010) The Impact of Polyunsaturated Fatty Acids in Reducing Child Attention Deficit and Hyperactivity. Journal of Attention Disorders, 14(3), blz.  232  – 246

Weiss, M. D., Wasdell, M. B., Bomben, M. M., Rea, K. J. & Freeman, R. D. (2006). Sleep hygiene and melatonint treatment for children and adolescents with ADHD and initial insomnia. J. AM. ACAD. CHILD ADOLESC. PSYCHIATRY, 45:5

Weiss, M. D. & Salpekar, J. (2010). Sleep problems in the child with attention-deficit hyperactivity disorder. CNS Drugs, 24 (10)

Bupropion: Samenvatting van de Productkenmerken. GlaxoSmithKline B.V.. Uitgiftedatum 25 september 2011

Clonidine: Samenvatting van de Productkenmerken. Centrafarm B.V.. Uitgiftedatum 14 september 2011

Concerta: Samenvatting van de Productkenmerken. Janssen-Cilag BV. Uitgiftedatum 6 september 2011.

Equasym: Samenvatting van de Productkenmerken.
Shire Pharmaceuticals Ireland Limited. Uitgiftedatum 12 juli 2011.

Medikinet CR: Samenvatting van de Productkenmerken.
Medice Arzneimittel Püttr GmbH & Co. KG. Uitgiftedatum juli 2011.

Ritalin: Samenvatting van de Productkenmerken. Novartis Pharma Arnhem. Uitgiftedatum 4 februari 2010.

Strattera: Samenvatting van de Productkenmerken. Eli Lilly Nederland B.V.. Uitgiftedatum 27 september 2010

Auteurs onbekend (2011) Methylphenidate: growth retardation. Prescrire International, 20(120), blz. 238-239.


***** ONDER CONSTRUCTIE *****

Privacy

Onder constructie

ADHD wetenschappelijk onderzoek

Om meer te weten te komen over ADHD, is het belangrijk dat er op een goede manier onderzoek gedaan wordt. Maar een goed wetenschappelijk onderzoek doen is heel erg moeilijk.

 
Goede onderzoeksgroep

Zo is het bijvoorbeeld erg lastige om een goede onderzoeksgroep samen te stellen. Het liefste wil je een onderzoeksgroep hebben die zo veel mogelijk lijkt op de doelgroep van de behandelingen. Wanneer je onderzoek doet naar de effectiviteit van een ADHD medicijn wil je dat er niet alleen jongens in de groep zitten, maar ook meisjes. Je wilt immers weten of het medicijn effectief is voor jongens én meisjes, niet alleen voor jongens. Ook wil je weten of de behandeling zin heeft voor kinderen met ADHD én met ADD. Het kan namelijk best zo zijn dat een behandeling niet zo veel zin heeft voor kinderen waarbij aandachtsproblemen op de voorgrond staan, maar dat de behandeling de hyperactiviteit van ADHD kinderen wél kan helpen verminderen. Helaas zijn de groepen in ADHD onderzoek vaak niet zo goed samengesteld. In veel onderzoeken doen vooral jongens met ADHD mee. Meisjes en kinderen met ADD zijn veel minder goed onderzocht. Dit geeft natuurlijk geen goed beeld van de werkelijke effectiviteit van een bepaalde behandeling. Fijn dat het medicijn Concerta goed werkt bij achtjarige jongens met ADHD, maar wat doet het medicijn met jouw vijftienjarige dagdromende dochter? Onderzoek naar ADHD medicijnen staat nog in de kinderschoenen. Er is al best veel bekend over “de gemiddelde ADHD-er”, maar aan alleen informatie over “de gemiddelde ADHD-er” heb je natuurlijk niet zo veel. Je wilt weten wat je kan verwachten bij jóuw kind, niet bij het gemiddelde kind. Gelukkig worden de onderzoeken steeds preciezer en worden de onderzoeksgroepen tegenwoordig steeds zorgvuldiger samengesteld.

Een ander probleem waar onderzoekers regelmatig tegenaan lopen is de grootte van de onderzoeksgroep. Wanneer je een kleine onderzoeksgroep hebt, is het lastig de onderzoeksresultaten te generaliseren naar álle kinderen met ADHD. Wanneer je tien kinderen onderzoekt kan het zijn dat je per toeval net tien kinderen gevonden hebt die hevige bijwerkingen krijgen van een bepaald medicijn, waardoor het kan lijken dat het medicijn helemaal niet goed werkt. Wanneer je duizenden kinderen onderzoekt is de kans op zulke toevalligheden een stuk kleiner en krijg je veel betrouwbaardere onderzoeksresultaten. Maar vindt maar eens duizenden kinderen met ADHD die allemaal mee willen doen aan een intensief onderzoek.

 
Placebo-effect

Wanneer je een onderzoek doet naar de effectiviteit van een bepaalde behandeling is het belangrijk voor goede controlegroepen te zorgen. Je wilt namelijk het zogenaamde placebo-effect onderzoeken. Wanneer je dénkt dat een bepaald medicijn je zal gaan helpen, kan er soms al een verbetering in klachten optreden. Dit wordt het placebo-effect genoemd. Om te onderzoeken of een medicijn écht effectief is of dat er vooral een placebo-effect speelt, moet je dus minstens twee groepen onderzoeken: de ene groep krijgt het échte medicijn, de andere groep krijgt het nepmedicijn. De groepen weten niet of ze een echte of een neppe pil slikken. Vervolgens kan je gaan vergelijken welke van de twee effectiever is. Wanneer de twee heel erg veel van elkaar verschillen, wordt er van een significant verschil gesproken.

 
Objectief onderzoek doen

Tot slot is het bij onderzoeken naar gedrag erg lastig goede meetinstrumenten uit te zoeken. In andere wetenschappen, bijvoorbeeld natuurkunde, is het gemakkelijker objectief onderzoek te doen. Objectief onderzoek wil zeggen dat iedereen die onderzoek doet naar jouw onderwerp precies hetzelfde resultaat zal krijgen. In de natuurkunde is het gemakkelijk: een steen valt wel of niet naar beneden. In de psychologie ligt dat een heel stuk ingewikkelder: hoe meet je of een kind minder hyperactief is? Is een kind minder hyperactief wanneer hij niet meer de gehele dag onrustig met zijn vingers op de tafel trommelt? En wanneer kan je zeggen dat een kind minder dagdroomt? Wanneer het een voldoende voor toetsen krijgt? Of wanneer het niet continu om herhaling van zinnen vraagt? Of wanneer het geen slordige foutjes meer in het huiswerk maakt? Veel onderzoeken werken met vragenlijsten observaties. De ouders en degenen die het kind observeren vertellen of zij vinden dat de ADHD klachten verminderd zijn. Maar het is heel erg lastig om te bekijken of klachten verminderd zijn, zeker wanneer de veranderingen heel subtiel zijn.

 
Conclusie

Zoals je hierboven kunt lezen, komt er heel wat kijken bij het opzetten en uitvoeren van een goed onderzoek. Een perfect onderzoek is vrijwel onmogelijk. Elk onderzoek heeft zijn eigen sterktes en zwaktes. Onderzoeken kunnen elkaar aanvullen en zo elkaars sterktes en zwaktes als het ware compenseren. Hoe meer onderzoeken er naar een bepaalde behandeling gedaan zijn, hoe zekerder je er van kunt zijn dat de onderzoeksresultaten kloppen. Onderzoekers geven elkaar na afloop van hun eigen onderzoek vaak ook tips voor vervolgonderzoek: wat draagt hun onderzoek bij aan de kennis die er al is over ADHD en waar moet nog onderzoek naar gedaan worden? Stukje bij beetje wordt de puzzel als het ware compleet. Sommige behandelingen, zoals behandeling met medicijnen als Ritalin en melatonine, zijn al heel erg uitgebreid onderzocht. Er is veel bekend over de effecten van deze medicijnen en artsen kunnen voorspellen wat de effecten van deze medicijnen zullen zijn voor jouw kind. Andere behandelingen zijn nog niet zo vaak of nog niet zo goed onderzocht. Het is belangrijk dat daar nog veel meer onderzoek naar gedaan wordt, zodat de puzzel compleet wordt. Toch kun je deze behandelingen best uitproberen, omdat ieder kind een andere behandeling nodig heeft. De behandelingen – en zeker de medicijnen – zijn allemaal veilig, de effecten van de behandelingen op de gezondheid van kinderen zijn bekend. Wanneer een behandeling onveilig kan zijn, of wanneer er nog niet voldoende bekend is over de veiligheid van een behandeling, mag deze niet aangeboden worden. In Nederland worden alle medicijnen gecontroleerd door het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen. Alleen veilige en werkzame medicijnen worden na een heel uitgebreid onderzoek in hun databank opgenomen.

Contact

Heb je vragen en/of opmerkingen? Aanvullingen?
Je kunt me altijd een email sturen op Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

 

Psychostimulantia algemeen

Bij veel instellingen voor kinder- en jeugdpsychiatrie vormt medicatie een belangrijk onderdeel in de behandeling van ADHD. Dit wordt ook wel medicamenteuze behandeling genoemd. De meeste mensen kennen voornamelijk het medicijn Ritalin of Rilatine, mede door de berichtgeving in de media. Er zijn echter nog veel meer medicijnen om ADHD te behandelen. ADHD medicijnen worden vaak ingedeeld in de categorie psychostimulantia, non-psychostimulantia en overige medicijnen. Elke medicijnklasse heeft zo zijn eigen werking in de hersenen van het kind met ADHD. Psychostimulantia vormen vaak de eerste keus behandeling in de kinder- en jeugdpsychiatrie.

ADHD in de hersenen: waar gaat het mis?
ADHD medicijnen hebben invloed op het functioneren van de hersenen van kinderen met ADHD. Om te begrijpen waarom deze medicijnen kunnen werken, is het belangrijk te weten waar het nu precies misgaat in de hersenen.

Veel wetenschappers stellen dat de zogenaamde prefrontale cortex een cruciale rol speelt bij ADHD klachten. De prefrontale cortex is een hersengebied dat aan de voorkant van het hoofd ligt, vlak boven de ogen. Dit hersengebied is betrokken bij een aantal belangrijke vaardigheden die je nodig hebt om het dagelijkse leven goed door te komen, zoals plannen, organiseren, het verdelen van je aandacht tussen meerdere dingen en het uitstellen van impulsen en het beheersen van je emoties. In de hersenen zijn stofjes aanwezig die ervoor zorgen dat verschillende hersengebieden goed met elkaar kunnen communiceren. In de prefrontale cortex zijn vooral de stofjes dopamine en noradrenaline erg belangrijk. Meestal is het menselijke lichaam heel goed in staat om ervoor te zorgen dat er precies genoeg van deze stofjes aanwezig is in de prefrontale cortex. Bij kinderen met ADHD blijkt dit niet het geval te zijn en is er juist te weinig van deze stofjes. Hierdoor kan dit hersengebied niet zo functioneren zoals het zou moeten. ADHD medicijnen zorgen ervoor dat de balans van deze stofjes in de hersenen weer hersteld wordt, zodat het hersengebied wel goed kan functioneren.

Hoe kunnen psychostimulantia helpen?
De zogenaamde psychostimulantia zorgen ervoor dat er meer van de stofjes dopamine en noradrenaline beschikbaar in de hersenen zijn door te voorkomen dat deze stofjes te snel weer gerecycled worden door de hersenen. Hierdoor blijven de stoffen langer actief in de hersenen. Wanneer je een gezonde persoon een dergelijk medicijn geeft kan het als een drug werken: de persoon wordt zeer onrustig, hyperactief en energiek. Omdat de hersenen van mensen met ADHD net even wat anders werken, hebben dergelijke medicijnen bij ADHD’ers juist een tegenovergesteld effect: ze worden er rustig en kalm van. Hierdoor verbetert de kwaliteit van leven van kinderen met ADHD. Veel voorgeschreven psychostimulantia zijn methylfenidaat en amfetamine-achtigen. De minimum leeftijd die over het algemeen aangehouden wordt is zes jaar.

Ongeveer 85% van de kinderen reageert positief op een psychostimulantium. Dat betekent dus dat deze medicijnen bij 15% van de kinderen níet aanslaan. Een deel van deze kinderen blijkt dan weer wel veel baat te hebben bij een medicijn uit een andere medicatieklasse, bijvoorbeeld een antidepressivum. Hoewel het kind niet depressief hoeft te zijn, kan het toch zijn dat de ADHD klachten verminderen door het antidepressivum, omdat antidepressiva ook effect hebben op hersengebieden die met ADHD klachten te maken hebben. Tot slot kan niet ieder kind psychostimulantia krijgen omdat deze bepaalde bijwerkingen kunnen hebben welke gevaarlijk kunnen zijn voor bepaalde groepen kinderen.

Bijwerkingen van psychostimulantia
Zoals vrijwel alle medicijnen hebben ook ADHD medicijnen bijwerkingen. Het is namelijk vrijwel onmogelijk een medicijn te ontwerpen dat precies ingrijpt op de plaats waar het misgaat. Het medicijn heeft onbedoeld ook invloed op andere lichaamsfuncties. Hoewel medicijnen een steeds specifiekere werking hebben blijft de kans op bijwerkingen aanwezig. De meeste bijwerkingen zijn onschuldig en verdwijnen na enkele weken weer. Sommige medicijnen hebben echter erg vervelende of zelfs gevaarlijke bijwerkingen. Vooral psychostimulantia en de effecten op de groei, het risico op medicijnmisbruik, tics en cardiovasculaire bijwerkingen zijn vaak onderzocht.

In het verleden is vaak in het nieuws gekomen dat ADHD medicijnen voor een groeiachterstand zouden zorgen. Het is onduidelijk of dit werkelijk het geval is. De ene studie wijst op een klein verschil in lichaamslengte ten gunste van kinderen die geen psychostimulantia gebruikt hebben, maar er zijn ook veel onderzoeken die geen verschil in uiteindelijke lichaamslengte gevonden hebben. Enkele studies ontdekten een lichte groeiachterstand tijdens het gebruik van psychostimulantia welke verdween zodra men het medicijngebruik staakte. Een recent onderzoek stelt dat kinderen die methylfenidaat gebruiken na drie jaar twee centimeter kleiner en 2,7 kg lichter zijn dan hun leeftijdsgenoten die geen methylfenidaat gebruikt hebben. Ongeveer twee jaar nadat men gestopt is met het middel haalt men dit verschil echter weer in, waardoor er volgens de onderzoekers uiteindelijk geen verschil is tussen kinderen met en zonder methylfenidaat-gebruik.

Ook de relatie tussen psychostimulantia en gevaar voor verslaving is verre van duidelijk. Er zijn zowel studies die zeggen dat de kans op een medicijnverslaving ietsje verhoogd is, maar er zijn ook studies die aantonen dat de kans op medicijnmisbruik juist lager is bij kinderen die psychostimulantia slikken. Desondanks wordt er in de praktijk voorzichtig omgegaan met het voorschrijven van psychostimulantia. Vaak kan men voor maar enkele maanden tegelijkertijd medicijnen ophalen bij de apotheek.

Lange tijd is gedacht dat kinderen met tics ADHD medicijnen maar het beste kunnen vermijden. Uit recente onderzoeken is echter naar voren gekomen dat kinderen met tics een deel van de ADHD medicijnen zonder problemen kan gebruiken. Sterker nog, het medicijn atomoxetine verbetert niet alleen ADHD klachten maar ook tic klachten! Te hoge doseringen van het medicijn dextroamfematine blijkt men echter beter wel te kunnen vermijden, dit kan de tics verergeren.

Van psychostimulantia is bekend dat zij de bloeddruk en de hartslag kunnen verhogen. Dit is normaal gesproken geen probleem, maar bij kinderen met hartaandoeningen kan het gevaarlijk zijn. Het is daarom verstandig om voordat men met psychostimulantia begint een uitgebreid lichamelijk onderzoek ondergaat. Daarnaast moeten bloeddruk en hartslag regelmatig gemeten worden.

Tot slot zijn er enkele medicijnen die niet tegelijkertijd met methylfenidaat gebruikt mogen worden. Deze medicijnen kunnen elkaar’s werking namelijk verminderen of juist versterken. Voorbeelden van dergelijke medicijnen zijn medicijnen die de bloeddruk verhogen en bepaalde antidepressiva.

Langetermijn effecten van psychostimulantia
Hoewel men door wetenschappelijke onderzoeken steeds meer te weten komt over de werking en effectiviteit van ADHD medicijnen, zijn de effecten op de langere termijn nog niet helemaal duidelijk. Dit soort onderzoek is namelijk erg lastig uit te voeren, omdat je kinderen gedurende een heel erg lange periode intensief moet volgen. Enkele onderzoekers hebben de resultaten van onderzoek naar de langetermijn effecten van ADHD medicatie samengevat in één groot artikel. Hieruit blijkt dat kinderen met ADHD die medicatie geslikt hebben het op de langere termijn nog altijd slechter doen dan kinderen zonder ADHD op het gebied van schoolprestaties, werk en sociaal en emotioneel functioneren. De ADHD kinderen die psychostimulantia geslikt hebben blijken echter wel beter af te zijn op de langere termijn dan ADHD kinderen die geen medicatie geslikt hebben: ADHD kinderen die medicatie geslikt hebben blijken minder auto-ongelukken te hebben en over betere sociale vaardigheden en meer zelfvertrouwen te beschikken. Wat betreft het schoolse functioneren en het functioneren op werk blijken er geen verschillen te zijn. ADHD medicijnen helpen dus een deel van de problemen waar kinderen met ADHD tegenaan kunnen lopen verminderen, maar kunnen de ADHD niet genezen.